Batik Garutan

BATIK GARUTAN

Image

Batik mangrupa salah sahiji warisan / titinggal karuhun anu ngan aya di indonésia, lawon éndah anu nepi ka ayeuna masih langgeng di “Bumi Pertiwi”. Batik lahir di ampir wewengkon di Indonesia khususna di pulo jawa. tinangtu kelir sarta corak anu béda antara hiji wewengkon jeung wewengkon séjénna. Batik Garutan ogé jadi ciri has Garut sajaba Dodol garut anu leuwih tiheula kakoncara.

Geus heubeul pisan Garut dipikawanoh salaku pangrajin batik. Batik Garutan meunang tempat anu cukup “bergengsi” pikeun para penggemar atawa kolektor kaén batik. Motif batik garutan umumna mintonkeun wanda hias rata, wangun-wangun geometrik. Wangun-wangun geometrik ieu mengarah sacara diagonal, wangun kawung, atawa beulah kupat. Aya ogé motif-motif anu nyokot pola rupa-rupa tutuwuhan sarta sasatoan.

Corak tina motif batik Garut mangrupa gambaran ti kahirupan sosial budaya, falsafah hirup, sarta adat-istiadat urang Sunda. Sababaraha motif batik Garut sacara visual bisa digambarkeunn ngaliwatan motif sarta warnana.

Aya sababaraha jenis batik tulis anu dipikawanoh minangka has milik Kabupatén Garut. Motif anu dimaksud diantarana : Rereng Peuteuy, Rereng Kembang Corong, Rereng Merak Ngibing, Rereng Pacul, sarta Limar. Sajaba ti éta, aya ogé Lamping Adumanis, Lamping Suuk, Lamping Calung, Lamping Daun, Cupat Manggu, Bilik, Bulu Hayam sarta Sapu Jagat.

Kelir bengras jeung moronyoy sarta pinuh dina sisi séjénna, jadi ciri has batik Garutan. Didominasi kelir dasar krem atawa gading (gadingan), bulao, sarta soga rada beureum. Batik garutan umumna dipaké pikeun lawon sinjang, tapi boga fungsi ogé pikeun minuhan kaperluan papakéan jeung séjénna.


SAJARAH BATIK GARUTAN

Sajarah Batik Garut asalna ti warisan karuhun, anu lumangsung sacara ngaruntuy, sarta geus ngembang cukup lila saméméh mangsa kamerdikaan Indonésia. Nepi ka dina taun 1945 Batik Garut beuki popular / kakoncara ku sebutan Batik Tulis Garutan, anu mana kungsi ngalaman mangsa kejayaan antara taun 1967 – 1985. Tapi alatan kurangna bahan, modal sarta kurangna élmu startergi pamasaran anu dilarapkeun, mangka panerus generasi ti Batik Garut ngalaman panurunan. Alatan ayana saingan anu cukup hébat ti produsén batik séjén anu ngagunakeun téknik leuwih modern kawas mesin printing dina nyieuna.

Tapi seni batik tetep tumuwuh “subur” di Indonésia sarta dipikawanoh ku sakumna lapisan sarta golongan, lamun diperhatikeun euweuh parobahan anu mokaha antara produk batik tiheula jeung anu aya dina mangsa ayeuna, alatan pamilihan bahan, corak sarta cara nyieuna masih ngagunakeun resép anu dipaké ku tukang ngabatik jaman baheula, kusabab resép anu babari mangka batik jadi seni sarta karajinan anu gampang pikeun dipaluruh élmuna tur dipigawé ku loba jalma. Ngan meureun saeutik diperlukeun katalitian, kesabaran sarta kamotékaran pikeun ngahasilkeun batik anu miboga kualitas alus.

Kecap batik éta sorangan miboga harti “nulis titik” anu dicokot ti gabungan kecap “amba sarta titik” anu asalna ti basa Jawa. Baheula batik ngan ditulis sarta dilukis kalawan ngagunakeun daun lontar jeung motif anu dominan ka sato sarta tutuwuhan. Corak batik sorangan miboga filosofi ti sagala rupa unggal wewengkon éta asalna, ku kituna unggal wewengkon miboga motif sarta corak anu béda.

Baheula batik dijieun ku para awéwé ngan pikeun ngeusian wangku luang pikeun dijieun pakéan anu pamustunganana jadi salah sahiji jenis pakéan anu ngara’yat. Bahan keung mere kelir / ngawaarnanana ogé masih dijieun ti kelir anu dihasilkeun ku tutuwuhan sarta bungbuahan.


Rupa-rupa cara nyieun Batik anu aya di Indonésia:

  1. Batik Tulis, mangrupa jenis batik anu cara nyieunna ngagunakeun leungeun sarta dipapaésan kalawan corak sarta tekstur nu khusus, waktu migawékeunana kurang leuwih dua nepi ka tilu bulan.
    Image
  2. Batik Cap, mangrupa jenis batik anu cara nyieunna ngagunakeun pakakas nu khusus, waktu migawékeunana leuwih gancang tibatan nyieun batik tulis.
    Image
  3. Batik Lukis, jenis batik anu dipigawé kalawan dilukis ku tinta dina lawon nu khusus, hususna lawon boga warna bodas, waktu migawékeunana ampir sarua ku cara ngagawéan batik tulis, kira-kira dua nepi ka tilu bulan.
    Image
  4. Batik Sablon, jenis batik nyieunna ku cara disablon ti mimiti mola nepi ka kelirna, make pakakas khusus keur nyablon.
    Image
  5. Batik Printing, jenis batik ieu disebut ogé Babatikan atawa kaén Motif Batik, sabab dina nyieunna ngagunakeun mesin jeung lain hasil tina karajinan leungeun / pangrajin. Biasana dijieun di pabrik-pabrik textile.
    Image

Ayeuna modél baju batik sarta coraknya bisa diropéa / divariasikeun atawa dibéré “sentuhan kreatifitas” anu disaluyukeun jeung mode kiwari. Batik ogé henteu ngan bisa dipaké pikeun ngaluuhan acara-acara resmi sarta nu khusus waé, tapi geus bisa dipaké pikeun kagiatan sapopoé kawas jadi salah sahiji saragam gawé dina poé kemis atawa jumaah. Komo henteu saeutik urang sarta komunitas batik ngémbarkeun pamakéan batik, hal ieu tangtu pohara mantuan dina raraga ngamumulé budaya batik di Indonésia.

Motif Batik Garutan

Image

Merak Ngibing

Image

Bulu Hayam

Image

Limar

Image

Rereng Adu Manis

Image

Cupat Manggu

Dicutat tina pedaran :

– kang Ega Pamungkas (http://www.egapamungkas.com)
– Website Disparbud Provinsi Jawa Barat  (http://www.disparbud.jabarprov.go.id/wisata/)
http://www.enjoybatik.com/berita/berita/2012/05/21/Bagaimana-Sejarah-Batik-Garut?

 

Posted on January 29, 2014, in Budaya Sunda. Bookmark the permalink. Leave a comment.

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s

%d bloggers like this: